ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΓΓ. ΠΑΣΧΑΛΙΝΟΣ (1940-2026)

Γράφει ο Θεολόγος – Εκκλησιαστικός Ιστορικός – Νομικός κ. Ιωάννης Ελ. Σιδηράς

ΑΝΤΙΠΕΛΑΡΓΗΣΗ

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΓΓ. ΠΑΣΧΑΛΙΝΟΣ (1940-2026)

ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ – ΠΑΙΔΑΓΩΓΟΣ – ΑΝΘΡΩΠΟΣ

Ο όρος «αντιπελάργηση» είναι ελάχιστα γνωστός στο ευρύ κοινό και σημαίνει την εκ μέρους των παίδων αντιδωρεά, την ανταπόδοση, των ευεργεσιών και της οφειλομένης φροντίδος προς τους γέροντες γονείς τους. Τον συγκεκριμένο όρο που αφορά στην φροντίδα των νέων και ακμαίων πελαργών προς τους ηλικιωμένους και ασθενικούς γονείς τους, χρησιμοποιεί ο Θεοφόρος Μέγας Βασίλειος, ο οποίος προσδιορίζει με μια μοναδική γλαφυρή και παραστατική περιγραφή το εννοιολογικό περιεχόμενό του ως εξής: «Οι πελαργοί, όταν ο γονιός τους γυμνωθεί τελείως από τα φτερά, επειδή όταν γεράσει, αρχίζουν και πέφτουν, τον τοποθετούν ανάμεσά τους και τον ζεσταίνουν με τα δικά τους φτερά. Και του ετοιμάζουν άφθονο φαγητό, και τον βοηθούν, όσο είναι δυνατόν, όταν πρέπει να πετάξει, σηκώνοντάς τον απαλά με τη φτερούγα τους, πότε ο ένας εκ δεξιών και πότε ο άλλος εξ αριστερών. Και τούτο είναι πασίγνωστο, ώστε μερικοί και την ανταπόδοση αυτή ως αντιδώρημα των ευεργεσιών να την ονομάζουν «αντιπελάργηση».

Η χρήση λοιπόν του όρου «αντιπελάργηση» στην προκειμένη αφιερωματική γραφή μνημοσύνης για τον Θράκα λόγιο Εκπαιδευτικό Γεώργιο Αγγ. Πασχαλινό, ο οποίος με την όλη αξιοπρεπή και, κυρίως, ενάρετη και έντιμη βιωτή του, καθώς επίσης με την πανθομολογούμενη επιστημοσύνη και αξιοθαύμαστη παιδαγωγία του ως Εκπαιδευτικού, δηλαδή όνομα και πράγμα Διδασκάλου, ετίμησε την ευλογημένη θρακώα γη που τον εγέννησε και τον ανέδειξε, αποτελεί το «έλασσον αντίδωρον», «ανθ’ ων προσήνεγκεν ημίν», ήτοι την οφειλόμενη, έστω και ελαχίστη, ανταπόδοση υφ’ ημών των μαθητών του για τις ουσιώδεις πολλαπλές ευεργεσίες του ως ευγενούς, προσηνούς, πράου, μειλίχιου, φιλοτίμου και υποδειγματικού Δασκάλου προς όλους εμάς .

Υπάρχουν λοιπόν πρόσωπα τα οποία με τον όλο «βίο και την πολιτεία» τους δικαίωσαν το πέρασμά τους από την επίγεια ζωή τους και κατέλιπαν ως πολύτιμη παρακαταθήκη στους επιγενομένους τόσο το επιστημονικό ερευνητικό και συγγραφικό έργο τους όσο και την «καλή καγαθή ανάμνησή» τους. Αυτούς τους πνευματικούς ανθρώπους με την εμφιλόσοφη λογιότητά τους οι επιγενόμενοι γνωρίζουν είτε δια της προσωπικής αναστροφής μαζί τους αποκομίζοντας το απόσταγμα του πνευματικού τους πλούτου από το «ταμείον της ψυχής» τους είτε μέσω της ενδελεχούς μελέτης των πνευματικών πονημάτων τους.

Μια τέτοια προσωπικότητα των γραμμάτων και της παιδείας, η οποία ετίμησε και διακόνησε υποδειγματικά το ευθυνοφόρο λειτούργημα του εκπαιδευτικού στα σχολεία της δευτεροβάθμιας εκπαιδεύσεως της Κομοτηνής και του Νομού Ροδόπης υπήρξε και ο αοίδιμος Φιλόλογος Γεώργιος Αγγ. Πασχαλινός, ο οποίος κατά το «λάθε βιώσας» έζησε τον επίγειο βίο του με σεμνότητα, ταπεινοφροσύνη και αξιοπρέπεια χωρίς ουδέποτε να επιδιώξει παρά τις πολλές και αξιοζήλευτες περγαμηνές της απαράμιλλης επιστημοσύνης του, την εφήμερη προσωπική προβολή, ήτοι την φθηνή αναγνωρισιμότητα και την εγκόσμια δόξα, τους τίτλους τιμής και τις εύφημες μνείες, γι’ αυτό και νομίζω ότι με την γραφή μου αυτή εάν ζούσε θα προσέκρουα στην εγνωσμένη και ανεπιτήδευτη ταπεινοφροσύνη και μετριοφροσύνη του, αλλ’ όμως σε καιρούς και χρόνους κατά τους οποίους λείπουν τα υγιή πρότυπα και κυριαρχεί το life style παντού, είναι ελάχιστο οφειλετικό καθήκον του μαθητού και δη του εκ Παραδημής του Ν. Ροδόπης συγχωριανού του να κατατεθεί δημοσίως αυτή η γραφή ως ειλικρινής και εκ βαθέων έκφραση αγάπης, τιμής και σεβασμού προς το πρόσωπο και την προσωπικότητά του.

Ο εκπαιδευτικός Γεώργιος Πασχαλινός γεννήθηκε στην Παραδημή του Ν. Ροδόπης, την 26ην Φεβρουαρίου 1940 και ήταν ο πρωτότοκος εκ των τεσσάρων τέκνων (τα υπόλοιπα αδέλφια ήταν η Σταυρούλα, η Δασκάλα Ευγενούλα και ο Ιωάννης) του καταγομένου εκ του Χρυσολίθου της Ανατολικής Θράκης Ιερέως Αγγέλου (1921-1976) και της από το Αρδάνιο του Ν. Έβρου Πρεσβυτέρας Σοφίας (+2004) Πασχαλινού, ο οποίος διηκόνησε ως εφημέριος ευόρκως στις ενορίες του Αγίου Γεωργίου Κίρκης και Αγίου Αθανασίου Κοσμίου. Τα εγκύκλια γράμματα εδιδάχθη στο Δημοτικό Σχολείο της γενέτειράς του από το οποίο απεφοίτησε το έτος 1953. Ας σημειωθεί εν προκειμένω ότι από παιδί και μέχρι το γήρας του έχαιρε της αγάπης, του σεβασμού και της εκτιμήσεως των συγχωριανών και συγγενών του, οι οποίοι όταν αναφέρονται και τώρα μετά την εκδημία του στο πρόσωπό του εκφράζονται μελιστάλακτα, με συγκίνηση και θαυμασμό, για την ποιότητα του ανθρώπου αυτού, ο οποίος, κατά το κοινώς λεγόμενον, δεν λησμόνησε ποτέ από που ξεκίνησε και ουδέποτε ηρνήθη τις πατρογονικές ρίζες του σεβόμενος πάντοτε τους συγχωριανούς και συντοπίτες του.

Στη συνέχεια ένεκα και του Ιερέως Πατέρα του εισήχθη στην επτατάξια εκκλησιαστική Σχολή της Ξάνθης όταν μάλιστα η εν λόγω Σχολή κατ’ εκείνη την χρονική περίοδο είχε την φήμη μιας εκ των αρίστων στο είδος της Σχολών εν Ελλάδι, στην οποία κατά τα επτά έτη (1953-1960) της φοιτήσεώς του διέπρεψε για την επιμέλεια, την φιλομάθεια, το ήθος και τις άριστες επιδόσεις του, αποφοιτήσας μεταξύ των αριστούχων κατά το έτος 1960. Ο Πρωτοπρεσβύτερος και Ιεροδιδάσκαλος εκ Παραδημής π. Πασχάλης Μολλάς, Εφημέριος επί δεκαετίες στην ενορία του Μεγάλου Κρανοβουνίου Νομού Ροδόπης, απόφοιτος και ο ίδιος της επταταξίου Εκκλησιαστικής Σχολής Ξάνθης, ενθυμείται με συγκίνηση και θαυμασμό τον συγχωριανό του Γεώργιο Πασχαλινό ως υπόδειγμα ιεροσπουδαστού, αρίστου σε όλους τους τομείς, χαρισματικού χωρίς έπαρση και αυτοπροβολή, δοτικού και πάντοτε βοηθητικού και υποστηρικτικού προς όλους τους συσπουδαστές του στις μικρότερες τάξεις της σχολής, γεγονός που τον έκανε ακόμη περισσότερο αγαπητό από όλους.

Η φιλομάθεια και ευρυμάθειά του δεν άργησε να φανεί όταν άρχισε να ολοκληρώνει με επιτυχία τις σπουδές του σε πολλές Πανεπιστημιακές Σχολές λαμβάνοντας το ένα μετά το άλλο τα πανεπιστημιακά πτυχία. Αρχικά απεφοίτησε το έτος 1965 από την Θεολογική Σχολή του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και το έτος 1972 απεφοίτησε από το τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του ιδίου Πανεπιστημίου, αλλά εν τω μεταξύ στο χρονικό διάστημα 1965-1967 εξεπλήρωσε και τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις έναντι της πατρίδος. Ενώ κατά το έτος 1973 διορίστηκε στο Νομό Ροδόπης ως καθηγητής Φιλόλογος και το 1986 έλαβε το πτυχίο της Σχολής Επιμορφώσεως Λειτουργών Μέσης Εκπαίδευσης (Σ.Ε.Λ.Μ.Ε.), εντούτοις το «σαράκι» της φιλομάθειας και η έμφυτη κλίση του για γνώση καθώς και η ακόρεστη επιθυμία για σπουδή και καλλιέργεια προς διεύρυνση των μορφωτικών και πνευματικών οριζόντων του, που τον διέκρινε και τον χαρακτήριζε σε όλη την ζωή του, ακόμη και σε προχωρημένη ηλικία, τον οδήγησε να σπουδάσει και την Νομική επιστήμη και το έτος 1990 να λάβει το πτυχίο της Νομικής Σχολής του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης.

Επειδή μάλιστα είχε μια ιδιαίτερη κλίση σε θέματα ψυχολογίας και ψυχιατρικής δεν σταμάτησε στα τρία πτυχία των κορυφαίων ανθρωπιστικών επιστημών, αλλά «ώσπερ μέλιττα» η οποία περιίπταται σε όλα τα άνθη και λαμβάνει από τα κατάλληλα το νέκταρ, τοιουτοτρόπως και ο Γεώργιος Πασχαλινός ως «αεί φοιτών και μανθάνων»το έτος 1994 έλαβε το Δίπλωμα Μεταπτυχιακής Εκπαίδευσης στην Ψυχολογία της Ψυχιατρικής Κλινικής του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης και της Ε.Κ.Ψ.Ψ.Υ (Εταιρεία Κοινωνικής Ψυχιατρικής και Ψυχικής Υγείας) και στη συνέχεια το έτος 1997 έλαβε και το Δίπλωμα του επαγγελματία της Ψυχικής Υγείας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, οπότε δεν θα ήταν υπερβολή να τον χαρακτήριζα ως περισπούδαστο πανεπιστήμονα, όνομα και πράγμα, ένας χαρακτηρισμός ο οποίος αυθόρμητα μου φέρνει στο νου τους Οικουμενικούς Διδασκάλους και Θεοφόρους Πατέρες της Εκκλησίας Βασίλειο τον Μέγα και Γρηγόριο τον Θεολόγο οι οποίοι υπήρξαν πολυσπούδαστοι και περισπούδαστοι πανεπιστήμονες στην εποχή τους.

Ως μαχόμενος εκπαιδευτικός ο Γεώργιος Πασχαλινός υπηρέτησε επί 35 συναπτά έτη, ήτοι από το 1973 έως και το 2007, ως Καθηγητής Φιλόλογος, Υποδιευθυντής και Διευθυντής, σε χριστιανικά και μουσουλμανικά σχολεία του Νομού Ροδόπης. Στο διάστημα 1979-1980 δίδαξε με απόσπαση στο Ελληνικό Κεντρικό Παρθεναγωγείο Κωνσταντινουπόλεως και από του 2000 έως το 2004 σε Ελληνικά σχολεία της Γερμανίας, στις πόλεις Herrenberg και Tubingen . Επί τρία έτη υπηρέτησε στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης ως Διευθυντής του Γενικού Γραμματέα. Είναι δε χαρακτηριστικό το γεγονός ότι μετά από τόσα έτη οι κατώτεροι και ανώτεροι υπάλληλοι εκείνης της εποχής στην Περιφέρεια ΑΜΘ ακόμη και τώρα αναφέρονται με τα καλύτερα λόγια για το απαράμιλλο ήθος, την συμπεριφορά και την εν γένει ποιότητα του ανδρός. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος του σωματείου εθελοντών αιμοδοτών του Νομού Ροδόπης και μέλος του Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας Παίδων και Ενηλίκων. Επίσης υπήρξε και ιδρυτικό μέλος του Πολιτιστικού Συλλόγου Παραδημής. Από το έτος 1992 και για μια τριετία διατέλεσε τακτικό μέλος της Εταιρείας προστασίας Αποφυλακιζομένων. Κατά τον Ιανουάριο του έτους 2008 διορίστηκε με τριετή θητεία, Αντιπρόεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και Πρόεδρος του Τμήματος Ειδικής Αγωγής και εκπαίδευσης του ιδίου Ινστιτούτου. Σημειωτέον επίσης ότι υπήρξε έγγαμος με την Μαία Λεμονιά Χωραφά και πατέρας δύο θυγατέρων, της Σοφίας και της Ελένης, πτυχιούχων της Ιατρικής Σχολής του Tubingen Γερμανίας και Διδακτόρων της ιδίας Σχολής. Η μεν Σοφία εργάζεται ως Ιατρός στο εξωτερικό, ενώ η Ελένη ως Ιατρός Οφθαλμίατρος στην Κομοτηνή.

Όσον αφορά το συγγραφικό έργο του Γεωργίου Πασχαλινού, ο Δάσκαλος δημοσίευσε τις κάτωθι εργασίες: 1) Μαθήματα Συντακτικού της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας (Μέρος Α΄. Η λειτουργία της λέξης στην πρόταση) 1977. 2) Οι Ροδοπαίοι Πομάκοι 1992. 3) Το Κρυφό σχολειό (ψεύδος ή πραγματικότητα;), Δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Θρακικά» 1994. 4) Οι μεταναστεύσεις των Ελλήνων Αρβανιτών στην Θράκη. Η Περίπτωση της Παραδημής Ν. Ροδόπης, Κομοτηνή 2012.

Όλη η ζωή του Γεωργίου Πασχαλινού, άνευ υπερβολής, υπήρξε μια «αδιάλειπτη μαθητεία» στην κατάκτηση του υψηλού αγαθού της σοφίας και γνώσεως, αλλά η  αποθησαυρισμένη γνώση και η κατά κόσμον σοφία ουδέ κατ’ ελάχιστον τον ώθησε να υποκύψει στον πειρασμό της αλαζονείας, της επάρσεως, της αυτoεπιδείξεως, της κενοδοξίας και ματαιοδοξίας. Παρέμεινε ανόθευτα ταπεινός και σεμνός έως τέλους. Αυτή δε η αλήθεια πανθομολογείται τόσο από τους αναρίθμητους μαθητές του όσο και από τους καθηγητές συναδέλφους του.

Στις σχέσεις του με τους μαθητές του όλα αυτά τα χρόνια της μαχόμενης διδασκαλίας στις αίθουσες των εκπαιδευτηρίων της Κομοτηνής και του Ν. Ροδόπης υπήρξε υποδειγματική, σχέση υγιής και ωφέλιμη για τους μαθητές του, τους οποίους ουδέποτε μείωσε, απαξίωσε, πρόσβαλε ή υποτίμησε. Υπήρξε πάντοτε και προς όλους ο προσιτός Δάσκαλος και άριστος Παιδαγωγός, ο οποίος δίδασκε με το παράδειγμα και την ευγενική του συμπεριφορά. Υπομονετικά επεξηγηματικός και βοηθητικός κατά τις παραδόσεις των μαθημάτων, καταδεκτικός, ευπροσήγορος, καλοκάγαθος, προσηνής και ακριβοδίκαιος προς όλους τους μαθητές οι οποίοι για τον ίδιο ήταν τα παιδιά του και γι’ αυτό ως Δάσκαλος ουδέποτε έκανε διακρίσεις, αλλά αντιμετώπιζε με φρόνημα δικαίου και αγάπη όλα τα παιδιά, ώστε μέχρι και σήμερα που γράφεται το αφιερωματικό αυτό κείμενο όλοι εμείς οι μαθητές του έχουμε μόνο καλές και αγαθές αναμνήσεις από τον αξιόλογο και σπουδαίο αυτό Δάσκαλό μας, ο οποίος πάνω και πέρα από επιστήμων και εκπαιδευτικός, υπήρξε ένας σπάνιος άνθρωπος με μεγάλη καρδιά.

Με την χαρισματική προσωπικότητά του δεν επεβάλλετο με ακραίες επιπλήξεις ή λεκτικές απαξιωτικές και ταπεινωτικές εκφράσεις, περιφρονητικούς χαρακτηρισμούς ή ειρωνείες, αλλά τουναντίον κέρδιζε την αγάπη, τον σεβασμό και την προσήλωση των μαθητών του αφού ο ίδιος αποτελούσε γνήσιο παιδαγωγικό παράδειγμα για όλους μας, οι οποίοι ουδέποτε τον ενθυμούμεθα εριστικό, να φιλονικά, να εκνευρίζεται ή να παραφέρεται έναντι των μαθητών του.

Εν προκειμένω, ιδιαίτερα συγκινητική είναι η γραφή της παλαιάς μαθήτριας του Γεωργίου Πασχαλινού και μετέπειτα Καθηγήτριας Φυσικής Ζωής Παπαδημητρίου, η οποία υπήρξε μαθήτριά του στην Πέμπτη τάξη (1974-1975) του Πρακτικού τμήματος του τότε ιστορικού και φημισμένου στην Κομοτηνή Γυμνασίου Αρρένων, και γι’ αυτό από ψυχής καταθέτει την ζώσα εμπειρία της αναφέροντας τα εξής: « Είναι δύσκολο να γράψεις λίγα λόγια για ένα τόσο αξιόλογο άνθρωπο, Δάσκαλο, Επιστήμονα. Υπήρξε Καθηγητής μου στην Πέμπτη τάξη του Πρακτικού τμήματος του Γυμνασίου Αρρένων στην Κομοτηνή και μας δίδασκε Ιστορία. Ομολογώ πως το μάθημα δεν ήταν από αυτά που με ενδιέφεραν, αλλά με την στάση του, με τον τρόπο που φερόταν στην τάξη, με έφερε πιο κοντά στο μάθημά του. Κάποια μέρα που δεν είχα διαβάσει αντί να μου κάνει παρατήρηση, μου ζήτησε όταν δεν μπορώ να διαβάσω, να του το λέω για να μην με εξετάζει και με φέρνει σε δύσκολη θέση! Το γεγονός αυτό συνδέεται με τα νεανικά μου χρόνια και η παρουσία του ήταν πραγματικά αξιόλογη. Είχα γι’ αυτόν μεγάλη εκτίμηση και θα τον θυμάμαι πάντα με αγάπη».

Υπήρξε όντως αληθής Δάσκαλος με όλη την σημασία της λέξεως και στο πρόσωπό του ευρίσκει απόλυτη εφαρμογή η του Ιερού Χρυσοστόμου διδασκαλία περί του αξιώματος του Διδασκάλου, αναφέροντας χαρακτηριστικά: «Η πρώτη, βασική και ύψιστη αρετή του αληθινού διδασκάλου είναι η ανυπόκριτη αγάπη και η εξ αυτής φιλοστοργία προς τους μαθητές του. Ένας δάσκαλος που έχει μέσα του αγάπη πιστεύει ότι αποτελεί ένα αδιαίρετο σώμα με τους μαθητές του και χαίρεται με την χαρά τους και λυπάται με την λύπη τους. Φροντίζει με στοργή για τα προβλήματά τους και τους προστατεύει από κάθε αδικία και κίνδυνο. Ακόμη και στον προσωπικό τους πόνο δεν τους λησμονεί και δεν παύει να τους ενθαρρύνει. Ο καλός δάσκαλος είναι άνθρωπος αυταπαρνήσεως και θυσίας. Παραβλέπει τα δικά του συμφέροντα και φροντίζει για τα προβλήματα των μαθητών του.

Ο άξιος διδάσκαλος, κατά τον Ιερό Χρυσόστομο, ως άριστος παιδαγωγός, θα πρέπει να είναι απαλλαγμένος από την έπαρση, την αλαζονεία και από το προστακτικό και εξουσιαστικό ύφος. Ο διδάσκαλος δεν πρέπει επ’ ουδενί να επιδεικνύει αλαζονεία, έπαρση και εγωισμό. Μόνη φροντίδα του διδασκάλου πρέπει να είναι η προκοπή και η πρόοδος των μαθητών του…. Η ανυπόκριτη αγάπη ωθεί τον άξιο διδάσκαλο να διαλέγεται με τους μαθητές του ως ομότιμος φίλος και αδελφός. Να είναι αυστηρός προς τον εαυτό του, αλλά επιεικής και μακρόθυμος προς τους μαθητές του. Να ανταποκρίνεται στα ενδιαφέροντα των μαθητών του και να επιδεικνύει την στοργή του φροντίζοντας για τα προβλήματά τους. Να αγωνιά και να μεριμνά για την πρόοδό τους και να διαθέτει όχι μόνον επιστημονική αυθεντία αλλά κυρίως αληθή καλοσύνη, την οποία οφείλει να επιδεικνύει ως θερμός και ανοιχτόκαρδος πατέρας σε κάθε επαφή μαζί τους. Να παιδαγωγεί με ανεξικακία και πραότητα τους αντιρρησίες, με όλη την μαθητική κοινότητα…..

Ο διδάσκαλος οφείλει να είναι συγκαταβατικός στις αδυναμίες των μαθητών του, τους οποίους δεν θα πρέπει να κολακεύει, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις και να τους δυσαρεστεί για το συμφέρον τους. Απέναντι στους μαθητές του θα πρέπει να είναι απλός, ειλικρινής, άδολος, απονήρευτος και πάντοτε να αποστρέφεται την ειρωνεία και την υποκρισία. Οφείλει να επιδεικνύει δημοκρατικό πνεύμα και να σέβεται την γνώμη των μαθητών του. Δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζει με τον ίδιο τρόπο όλους τους μαθητές, αλλά να είναι άλλοτε συγκαταβατικός και άλλοτε με διάκριση αυστηρός ανάλογα με την περίσταση. Ο άξιος διδάσκαλος παιδαγωγεί και διορθώνει τα κακώς κείμενα, αλλά δεν διαπομπεύει, δεν διασύρει και δεν εξαναγκάζει εκβιαστικά τον μαθητή…. Τελικώς, κατά την ώρα της κρίσεως, ο άξιος διδάσκαλος, ο οποίος αφού ανάλωσε την ζωή του στη διακονία των μαθητών του, επαξίως μέλλει να ακούσει της ευκταίας φωνής του Κυρίου: «Ευ διδάσκαλε αγαθέ, είσελθε εις την χαράν του Κυρίου σου…».

Εάν ο Γεώργιος Πασχαλινός υπήρξε υπόδειγμα αληθούς Δασκάλου και Παιδαγωγού για τους μαθητές του, άλλο τόσο υπήρξε και υπόδειγμα αληθούς και ανυπόκριτου συναδέλφου, προσδίδοντας ουσιαστικό περιεχόμενο και αξία στον όρο «συνάδελφος», έναντι των άλλων εκπαιδευτικών στα εκπαιδευτήρια στα οποία δίδαξε, οπότε για πολλά έτη συνεργάσθηκε και έζησε μαζί τους στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής κοινότητας. Έτσι δεν είναι ουδόλως τυχαίο το γεγονός ότι στο κάλεσμα – πρόσκλησή μας υπήρξε άκρως συγκινητική η ανταπόκριση παλαιών καθηγητών, συναδέλφων του Γεωργίου Πασχαλινού, εκ των οποίων ορισμένοι υπήρξαν και καθηγητές του γράφοντος, οι οποίοι με την γραφή τους εκφράζουν την ειλικρινή αγάπη και γνήσια εκτίμησή τους στο πρόσωπο του αληθινού σε γνήσια αισθήματα συναδέλφου τους.

Από τους συναδέλφους και φίλους του στο 2^ο Λύκειο Κομοτηνής συγκινεί η γραφή –κατάθεση ψυχής του Καθηγητού Φιλολόγου Χαράλαμπου Φουντά, ο οποίος γράφει από καρδίας τα εξής: «Ο Γεώργιος Πασχαλινός, ένας εκπαιδευτικός σεμνός και αθόρυβος, ένας επιστήμονας χωρίς ίχνη προβολής, μια προσωπικότητα που «ηχούσε» και ηχεί έντονα στις καρδιές των ανθρώπων! Η διδασκαλία του γοήτευε τους μαθητές του, οι συνάδελφοί του θαύμαζαν την στωικότητά του, κατά την αντιμετώπιση δύσκολων καταστάσεων. Ήταν και είναι με το έργο του ένας άριστος παιδαγωγός! Ως οικογενειάρχης ήταν υπόδειγμα προς μίμηση στην ταραγμένη κοινωνία.

Ως επιστήμονας, Φιλόλογος, διέπρεπε στα καθήκοντά του, είτε μέσα στην τάξη, είτε σε διάφορες φιλολογικές εργασίες και εισηγήσεις, που αναλάμβανε, και όταν του το ζητούσαν οι περιστάσεις.

 Η ταπεινότητά του, βασική χριστιανική αρετή, εντυπωσίαζε τον συνομιλητή του, μπολιάζοντας και τον χαρακτήρα του. Η συναναστροφή μαζί του σε επηρέαζε τόσο, που ίσως και ανεπαίσθητα έπαιρνες κάτι από τα βιώματά του!

Η φιλοσοφία του ξετυλίγεται σε μια εξαίρετη εισήγηση, που δημοσιεύτηκε σε ένα επιστημονικό περιοδικό. Τόνιζε το «εσύ» στη διαβίωση του ανθρώπου, και όχι τις «κραυγές του εγώ».

Παρατηρεί ότι γινόμαστε μάρτυρες παθημάτων του ανθρώπου, πλήθους νευρώσεων, ψυχώσεων και οπαδών του αλκοόλ και των ναρκωτικών. Τούτο είναι τίμημα, που πληρώνει ο άνθρωπος για την εκτροπή του από τις αξίες που συγκροτούν την ανθρώπινη προσωπικότητα για να δράσει μέσα στην κοινωνία! Η ενσυναίσθηση είναι βίωμά του! Ο πόνος των συνανθρώπων του είναι και δικός του πόνος! Το τι έχει προσφέρει στον ταραγμένο κοινωνικό στίβο στην ολότητά του, μόνο η ψυχή του γνωρίζει!

Η πολιτεία έχει χρέος να αναγνωρίσει την προσωπικότητά του και να τον χαρακτηρίσει ως ΠΡΟΤΥΠΟ της μαθητιώσας νεολαίας και όλης της κοινωνίας».

Νοσταλγικέςείναι και οι ενθυμήσεις από τον Καθηγητή Φιλόλογο στο 2^ο Λύκειο Κομοτηνής Ανέστη Σταυρίδη, ο οποίος γνώρισε τον Γεώργιο Πασχαλινό όταν ο ίδιος ήταν νεοδιόριστος εκπαιδευτικός στο συγκεκριμένο σχολείο, αναφέρει με συγκίνηση ότι μέχρι και τώρα παραμένει ανεξίτηλη στην μνήμη του η ευγένεια, η πραότητα, η προσήνεια και η αγάπη του προς τους νέους συναδέλφους του ενώ ο ίδιος ήταν δεκαετιών καθηγητής. Καμία έπαρση, αλαζονεία, αυτοπροβολή ή επιδειξιομανία απέναντί τους, αλλά μόνο πηγαία ταπεινοφροσύνη και ανεπιτήδευτη αγάπη προς όλους, μαθητές και καθηγητές.

Σε κείμενό της η Καθηγήτρια Μαθηματικός τους 1^ου Γυμνασίου Κομοτηνής Βικτώρια Μυλωνοπούλου, γράφει μεταξύ άλλων για τον συνάδελφό της: «Υπάρχουν άνθρωποι που με τη ζωή τους αποτελούν μάθημα ήθους. Τέτοιος ήταν ένας από τους συναδέλφους μου ο Γιώργος Πασχαλινός. Θα μου μείνει αξέχαστος για το αδέκαστο του χαρακτήρα του, το χαμόγελό του, την γενναιοδωρία του, την μετριοφροσύνη και την ευγένειά του. Αργότερα έμαθα ότι ήταν γιός ιερέα κι ότι είχε περισσότερα του ενός πτυχία. Δεν έκανε ποτέ κουβέντα γι’ αυτά του τα προσόντα ούτε και τα προέβαλλε, γιατί δεν το χρειαζόταν άλλωστε.

Έκανε πράξη το νόημα της λαϊκής παροιμίας ότι «το βαθύ ποτάμι δεν βουίζει». Δεν λογόφερε ποτέ με συνάδελφο ούτε και δυσαρέστησε ποτέ κανέναν. Ακόμη και ως πατέρας παιδιών που φοιτούσαν στο ίδιο σχολείο δεν ζήτησε ποτέ ιδιαίτερη μεταχείριση γι’ αυτά.

Διαβάζοντας από τον «Ευεργετινό» διάφορα αποσπάσματα σκεπτόμουν ότι αυτά είναι ανεφάρμοστα για τον πολύ κόσμο, αλλά δυνατά παρά μόνο από ασκητές. Αμέσως όμως θυμόμουν τη συμπεριφορά του Γιώργου, του οποίου δεν καταλάβαινες τον θυμό ή την αδικία που πιθανόν βίωνε. Ήταν ένας δάσκαλος Χριστιανικού ήθους με την συμπεριφορά του και θα τολμήσω να πω ότι εξακολουθεί να είναι αν και απών. Εμείς που υπήρξαμε συνάδελφοι του, τον θυμόμαστε και θα τον θυμόμαστε πάντα με θαυμασμό και αγάπη».

Ανάλογα τα αισθήματα και της Καθηγήτριας Φιλολόγου στο 1^o Γυμνάσιο Κομοτηνής Χρύσας Σταϊκούδη, η οποία ευσύνοπτα και ουσιαστικά από καρδίας καταθέτει την ζώσα εμπειρία της συναδελφικής αναστροφής με τον Γεώργιο Πασχαλινό, γράφοντας: «Νιώθω τυχερή που γνώρισα και συνεργάστηκα με τον Γιώργο Πασχαλινό. Ήταν δάσκαλος για τους μαθητές και υποδειγματικός συνάδελφος για όλους εμάς. Με την επιστημοσύνη, την ευγένεια και την πραότητά του κέρδισε την εκτίμηση και τον σεβασμό μου. Θα τον θυμάμαι με αγάπη και ευγνωμοσύνη».

Σε περισσότερο προσωπικό επίπεδο, για τον γράφοντα τα πρώτα ακούσματα περί της οικογενείας του Ιερέως εκ Παραδημής Αγγέλου Πασχαλινού και του ιδιαιτέρως μορφωμένου Καθηγητού υιού του Γεωργίου με τα πολλά πτυχία, όπως έλεγαν τότε όλοι, ανάγονται χρονικά στην δεκαετία του 1980, όταν ο γράφων ήταν μαθητής του Δημοτικού Σχολείου Παραδημής, από τον Πατέρα του Ελευθέριο και τον Παππού του Ιωάννη Θεολ. Σιδηρά (1893-1981), αφού ο Ιερεύς Παπαγγελλής, όπως μέχρι και σήμερα αρκετοί κάτοικοι της Παραδημής τον αποκαλούν, διετηρούσε στενή και αγαστή σχέση με τον Παππού του γράφοντος, ο οποίος, ειρήσθω εν παρόδω, γεννηθείς το 1893 στην ελληνορθόδοξη Κοινότητα Κρύας Βρύσης της επαρχίας Σαράντα Εκκλησιών Ανατολικής Θράκης υπήρξε απόφοιτος του Σχολαρχείου (εκτατάξια Αστική Σχολή Αρρένων) και του Ημιγυμνασίου Σαράντα Εκκλησιών.

Από τα παιδικά ακούσματα λοιπόν ο γράφων υπήρξε αργότερα και μαθητής του Γεωργίου Πασχαλινού στο 1^Ο Γυμνάσιο Κομοτηνής, όπου ο ίδιος διετέλεσε και Υποδιευθυντής, αλλά εκείνο που παραμένει ανεξίτηλο στη μνήμη μου και μετά από τόσα έτη με συγκινεί περισσότερο απ’ όλα είναι τα τρία καλοκαίρια των ετών του Γυμνασίου (1987-1990) στο πατρικό κατάφυτο κτήμα του Δασκάλου στο κοινό χωριό μας, την Παραδημή, όπου εκ του σύνεγγυς τον γνώρισα περισσότερο ως άνθρωπο και ενώ αρχικά ήμουν διστακτικός να τον συναντήσω ακούγοντας από τον Πατέρα μου και άλλους για την επιστημοσύνη του και τις τόσες πολλές περγαμηνές του, φοβούμενος μήπως τυχόν αντικρίσω κάποιον απόμακρο και ψυχρό Καθηγητή, εντούτοις ο άνθρωπος που γνώρισα ήταν μια αληθινή αποκάλυψη για όλα όσα παραπάνω από καρδίας και εκτενέστατα ανέφερα.

Αλησμόνητες παραμένουν στη μνήμη μου κυρίως οι πάμπολλες ιδιαίτερες συναντήσεις μας όταν κάτω από τα καρποφόρα δέντρα και δίπλα στις ελιές του κτήματός του, οι συζητήσεις μας ήταν ατελείωτες, αισθανόμενος ωσάν να ήμουν στην «Ακαδημία Πλάτωνος», ενώ, ευκαίρως – ακαίρως, μου δίδασκε, άνευ αντιμισθίας, αυθόρμητα και εκ του περισσεύματός του γραμματική, συντακτικό και λεξιλόγιο της αρχαίας ελληνικής γλώσσας, γεγονός που με επηρέασε βαθύτατα να αγαπήσω με πάθος τα φιλολογικά μαθήματα και δη τα αρχαία ελληνικά και να ακολουθήσω αργότερα με πλήρη αφοσίωση ανθρωπιστικές σπουδές. Έκτοτε και μέχρι σήμερα, κάθε φορά, μα κάθε φορά, που διέρχομαι τον δρόμο μπροστά από το γεμάτο ελιές πατρικό κτήμα του Δασκάλου και συντοπίτη μου, αστραπιαία έρχονται με συγκίνηση και νοσταλγία στο νου μου μνήμες και εικόνες από τα περασμένα μας εκεί βιώματα, αλλά κυρίως η μορφή του, το φωτεινό πρόσωπό του, με το όλο αλήθεια και ανυπόκριτη αγάπη χαμόγελό του.

Ο Δάσκαλός μας Γεώργιος Πασχαλινός, ο οποίος στις 20 Αυγούστου 2026 μετέστη στην όντως άληκτη ζωή και ετάφη στον οικογενειακό τάφο πλησίον του Ιερού Κοιμητηριακού Παρεκκλησίου της Ζωοδόχου Πηγής Κομοτηνής, επειδή υπήρξε για όλους φως και μόνον φως, εφεξής καταυγάζεται από το «άδυτο φως» το οποίο φαίνει τα ανθρώπινα πρόσωπα στην αιωνιότητα, και παρόλο που απέκτησε δύο κόρες και χάρηκε τέσσερα εγγόνια, εντούτοις οι μαθητές του, τα όντως πνευματικά του παιδιά, είναι αναρίθμητοι και ευγνωμονούντες σκιρτούν με αγάπη και σεβασμό στο άκουσμα και μόνο του ονόματος ενός τέτοιου αλησμόνητου αληθινού Δασκάλου και αξιόλογου ανθρώπου, που υπήρξε φως και δικαίωσε το πέρασμά του από την επίγεια ζωή και την δική τους ζωή. Για όλα αυτά και πολλά άλλα, από τα μύχια της υπάρξεώς μου γράφω τούτη την ελαχίστη γραφή εκ μέρους των μαθητών του από την δική μου γενιά, διερμηνεύοντας -ευελπιστώ- τα αισθήματα και των διαχρονικά πολλών άλλων μαθητών του, και ευγνωμόνως προσλέγω: «Πολύτιμε και αλησμόνητε Δάσκαλέ μας, κατά πάντα και διά πάντα, σε ευχαριστούμε από μέσης καρδίας. Είη η μνήμη σου αιωνία και άληστος».